نظریه مشورتی ۷/۹۹/۱۹۴۰

وفق ماده 478 قانون آیین دادرسی کیفری هر گاه رأی دیوان عالی کشور مبنی بر تجویز اعاده دادرسی باشد یا طبق این ماده اعاده دادرسی پذیرفته شود، اجرای حکم تا صدور حکم مجدد به تعویق می افتد. هم چنین مطابق با تبصره مقرره مزبور در صورتی که مجازات مندرج در حکم از نوع مجازات سالب حیات یا سایر مجازات های بدنی و یا قلع و قمع بنا باشد با وصول تقاضا و قبل از اتخاذ تصمیم دیوان دستور توقف اجرای حکم را صادر می کند و ایض ا مطابق ماده 12 آیین نامه نحوه اجرای احکام حدود سلب حیات، قطع عضو و ... مصوب 1398 ، شعبه دیوان با وصول تقاضای اعاده دادر سی نسبت به احکام سلب حیات و دیگر مجازات های بدنی با رعایت مفاد رأی وحدت رویه 742 دستور توقف اجرای حکم را می دهد. در دیگر محکومیت های کیفری مانند حبس، صدور دستور توقف اجرای حکم منوط به تجویز اعاده دادرسی از سوی دیوان است و در خصوص ماده 477 قانون آیین دادرس ی کیفری هم با تجویز اعاده دادرسی مراتب جهت توقف حکم به واحد اجرای احکام اعلام با عنایت به سه مقرره مورد اشاره می:شود. 1 - در مواردی مانند حبس یا تبعید یا اقامت اجباری و یا اخذ جزای نقدی )غیر از موارد مندرج در تبصره ماده 478 قانون آیین دادرسی کیفری( تا زمان ی که صراحتا دستور توقف اجرای حکم از سوی دیوان به طرق مقتضی به اجرای احکام کیفری اعلام و یا ارسال نشود، آیا اجرای احکام به صرف ادعای محکوم علیه مبنی بر تجویز اعاده دادرسی توسط دیوان تکلیفی در خصوص توقف اجرای حکم دارد؟ 2 - با ادعای محکوم علیه، آیا اجرای احک ام کیفری مکلف به استعلام است؟ یا می تواند حکم را متوقف کند؟ 3 - در موارد قید شده در تبصره ماده 478 یا ماده 477 قانون آیین دادرسی کیفری، در صورت عدم اعلام دستور توقف اجرای حکم توسط دیوان یا معاونت قضایی قوه قضاییه، آیا اجرای احکام کیفری تکلیف به متوقف کردن ا جرای حکم دارد؟

1 - با توجه به اطلاق عبارت»اجرای حکم تا صدور حکم مجدد به تعویق می افتد « مذکور در صدر ماده 478 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392 و با عنایت به ماده 494 و نیز ذیل ماده 497 آن قانون، صلاحیت قاضی اجرای احکام کیفری برای صدور دستور توقف اجر ای حکم و عدم ضرورت دستور دادگاه صادرکننده حکم قطعی یا دادگاه مرجوع الیه پس از تجویز اعاده دادرسی استنباط می شود؛ لیکن چنانچه از متهم تامینی اخذ نشده یا تأمین کیفری منتفی شده یا متناسب نباشد، مراتب به دادگاه اعلام تا تأمین کیفری لازم اخذ شود می.شود - تشخی ص و احراز اعتبار هرگونه مدارک ارائه شده از جمله تصویر رأی دیوان عالی کشور با قاضی رسیدگی کننده است و در صورت تشکیک اعتبار مدرک ارائه شده از سوی وکیل یا اصحاب دعوی، می توان از مرجع صدور مدرک مذکور استعلام کرد و صرف ادعای پذیرش اعاده دادرسی کفایت نمی.کند در موارد مذکور در تبصره ماده 478 قانون آیین دادرسی کیفری و مطابق رأی وحدت رویه شماره 742 6/5/1394 هیأت عمومی دیوان عالی کشور، پس از صدور دستور توقف اجرای حکم از سوی شعبه دیوان، اجرای حکم متوقف می.شود دکتر احمد محمدی باردئی