نظریه مشورتی ۷/۹۸/۱۵۳۶

با عنایت به ماده 546 مجازات اسلامی که مقرر داشته :قانون » چنانچه به سبب ایراد ضربه یا جراحت صدمه بزرگتری به وجود آید هرگاه آن جراحت علت و سبب زوال یا نقصان منفعت باشد اگر با یک ضربه یا جراحت واقع شده باشد دیه ضربه یا جراحت در دیه بیشتر تداخل می کند و تنها دیه زوال منفعت یا نق صان منفعت که بیشتر است پرداخت می شود « و همچنین ماده 678 قانون مذکور که با تعبیری متعارض بیان کرده است؛ » هر گاه در اثر صدمه ای مانند شکستن سر یا صورت عقل زایل شود یا نقصان یابد، هر یک دیه یا ارش جداگانه ای دارد«، نحوه رفع تعارض این دو ماده چگونه است؟

ماده 546 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 شامل دو قسمت است؛ صدر ماده ناظر به موردی است که با یک ضربه یا جراحت صدمه بزرگتری به وجود آید، مانند این که با شکستن سر، عقل زایل شود. هرگاه آن ضربه یا جراحت سبب زوال یا نقصان منفعت شود، دیه ضربه یا جراحت در دیه بیشتر تداخل می کند؛ ولی قسمت دوم ماده 546 که حاکی از عدم تداخل دیات است، ناظر به موردی است که زوال منفعت یا نقصان آن با ضربه یا جراحت دیگری غیر از ضربه که جراحت را ایجاد کرده است واقع شده باشد و یا ضربه یا جراحت وارده ای لزوما علت زوال یا نقصان منفعت نباشد؛ بل که اتفاقا با آن ضربه و جراحت، منفعت نیز زایل شود به تعبیر دیگر، ایراد ضربه یا جراحت با زوال منفعت یا نقصان لازم و ملزوم یکدیگر نباشند که در این صورت ضربه یا جراحت و منفعت هر کدام دیه جداگانه دارد و ماده 678 قانون مذکور که مبتنی بر عدم تداخل دیات است، در و اقع ناظر به قسمت آخر ماده 546 می و تعارض بین این دو ماده به این ترتیب قابل رفع است .باشد