نظریه مشورتی ۷/۹۸/۱۰۵۸

دو نفر سارق که یکی از آنان چاقویی به همراه دارد در شب اقدام به سرقت از منزل یا خودروهای پارک شده در خیابان می نمایند. در ماده 654 قانون مجازات اسلامی )تعزیرات( چنانچه یکی از سارقین حامل سلاح ظاهر یا مخفی باشد و عنوان محارب بر فرد حامل سلاح صدق نکند، مجازات حبس تعیین شده است. آیا در قضیه مطروحه به کیفیت فوق، اگر سارق یا سارقین که به صورت پنهانی در شب اقدام به سرقت نموده اند، حین سرقت به علت عدم حضور افراد دیگر، از چاقو یا سلاحی که همراه داشته اند استفاده ای نکنند آیا از شمول ماده مورد اشاره خارج است؟ به عبارت دیگر، با توجه به سابقه قانون گذاری در خصوص سرقت مسلحانه، آیا می توان نتیجه گرفت که در تحقق جرم موضوع ماده 654 بر شرایط قانونی از جمله دو نفر سارق، وقوع سرقت در شب، حامل سلاح بودن یکی از سارقین ،علاوه پنهانی نبودن سرقت و حضور مال باخته یا افراد دیگری در زمان سرقت لازم و ضروری است یا این که صرف همراه داشتن چاقو توسط مته مین در زمان سرقت کفایت می کند؟

بازگشت به استعلام شماره 1398132000623614 مورخ به شماره ثبت وارده 1058 مورخ 1398/07/02 ، نظریه مشورتی این اداره کل به شرح زیر اعلام می :گردد طبق ماده 654 قانون مجازات اسلامی 1375 در صورتی که سرقت در شب بوده و سارقین دو نفر یا بیشتر باشند و لااقل یکی از آنان حامل»سلاح ظاهر یا مخفی «باشد، مجازات سرقت این ماده اعمال می شود. عبارت سلاح» ظاهر یا مخفی «نشان از آن دارد که ضرورتی به استفاده از سلاح در حین سرقت نمی باشد بلکه مقنن صرف همراه داشتن سلاح را به دلیل خطرناکی و احتمال استفاده از آن موجب تشدید مجازات نسبت به سرقت دانسته است. لذا در صورتی که بزه دیده در حین سرقت حاضر نبوده و یکی از سارقان حامل سلاح ظاهر یا مخفی باشد، هرچند از آن استفاده نکرده باشد، با احراز سایر شرایط ماده 654 قانون یادشده سرقت مشمول این ماده می.شود دکتر محمد علی شاه حیدری پور مدیرکل حقوقی قوه قضاییه