نظریه مشورتی ۷/۱۴۰۴/۳۱۸

اولا، آیا دادگاه کیفری یک و دو نسبت به یکدیگر دارای صلاحیت ذاتی می باشند یا خیر؟ ثانیا، آیا دادگاه اطفال و نوجوانان چه در مرحله کیفری یک و چه در مرحله کیفری دو نسبت به یکدیگر و نسبت به سایر مراجع قضایی دارای صلاحیت ذاتی می باشند یا خیر؟

اولا، با توجه به رأی وحدت رویه شماره ٧ ٥ ٢ مورخ ١ ٣ ٩ ٥ / ٦ / ٣ هیأت عمومی دیوان عالی کشور، صلاحیت دادگاه کیفری یک و دو نسبت به یکدیگر ذاتی نیست؛ بلکه نسبی است . ثانیا، با عنایت به حکم ماده ٢ ٩ ٤ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ١ ٣ ٩ ٢ و تقسیم دادگا ه های کیفری به دادگاه کیفری یک، کیفری دو، دادگاه انقلاب، دادگاه اطفال و نوجوانان و دادگاه های نظامی و با توجه به صلاحیت هر یک از این مراجع در رسیدگی به امور کیفری و با استفاده از حکم ماده ٣ ٠ ٤ و مفهوم مخالف تبصره یک ماده ٢ ٩ ٨ قانون یادشده، دادگاه اطفال و نوج وانان که صرفا صلاحیت رسیدگی به جرایم اطفال و نوجوانان کمتر از هجده سال تمام شمسی را دارد و شعبه یا شعبی از دادگاه کیفری دو نیست، در زمره دادگاه های اختصاصی است؛ بنابراین صلاحیت این دادگاه نیز ذاتی می باشد؛ مفاد مواد ٤ ٠ ٢ و ٤ ١ ١ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ١ ٣ ٩ ٢ مؤید این دیدگاه است . همچنین با توجه به ماده ٣ ١ ٥ قانون یاد شده، دادگاه کیفری یک ویژه نوجوانان شعبه ای از دادگاه کیفری یک است که به صورت تخصصی تشکیل می شود و صلاحیت این دو دادگاه نسبت به دادگاه اطفال و نوجوانان و همچنین صلاحیت دادگاه اخیر نسبت به دیگر م راجع قضایی، از نوع صلاحیت ذاتی است . دکتر محمدعلی شاه حیدری پور مدیر کل حقوقی قوه قضاییه