نظریه مشورتی ۷/۱۴۰۳/۹۹۳

آیا در جرایم مشهود در ایام تعطیل نسبت به مرتکبان زیر هجده سال ) طفل و نوجوان ( با رعایت حداکثر مدت 24 ساعت، نگهداری تحت الحفظ نزد ضابطین قضایی امکان پذیر است؟ آیا می توان از ظرفیت مددکاری اجتماعی موضوع ماده 40 قانون حمایت از اطفال و نوجوانان مصوب 1399 در سپردن نوجوانان به بهزیستی در بدو دستگیری و تحویل به مددکاری اجتماعی جهت انجام تحقیقات مقدماتی از نوجوا نان با رعایت حداکثر 24 ساعت اقدام نمود؟ اس خ :پ اولا، مطابق نص تبصره 2 ماده 285 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392 ، در جرایم مشهود هر مرتکب ،گاه طفل یا نوجوان باشد، ضابطان دادگستری مکلفند نسبت به حفظ آلات، ادوات، آثار، علائم و دلایل جرم اقدام نمایند؛ لکن اجازه تحقیقات مقدماتی از طفل یا نوجوان را ندارند و در صورت دستگیری وی موظفند متهم را به دادسرا یا دادگاه اطفال و نو جوانان تحویل دهند و انقضاء وقت اداری و یا تقارن دستگیری با ایام تعطیل مانع از رجوع به دادسرا یا دادگاه اطفال و نوجوانان نیست . بر این اساس و با عنایت به این که تحت نظر قرار دادن به عنوان یک اقدام سالب آزادی، امری استثنایی و خلاف اصل است و لحاظ افتراقی بودن تحقیقات مقدماتی جر ایم اطفال و نوجوانان ) در ذیل فصل نهم قانون پیش گفته ( از تحقیقات مقدماتی جرایم بزرگسالان و حکم خاص تبصره 2 ماده 285 قانون پیش گفته، تحت نظر قرار دادن اطفال و نوجوانان نزد ضابطان فاقد وجاهت قانونی است . ثانیا، قطع نظر از سالبه به انتفاء موض وع شدن قسمت دوم سؤال به لحاظ پاسخ قسمت اولا، محل اعمال و اجرای ماده 40 قانون حمایت از اطفال و نوجوانان مصوب 1399 ) مبنی بر محول کردن انجام تحقیقات مقدماتی در باره وضعیت جسمی، روحی و روانی طفل یا والدین، اولیاء و یا سرپرستان قانونی او، وضع خانوادگی و محیط س کونت، اشتغال و تحصیل با در نظر گرفتن غبطه و مصلحت طفل یا نوجوان به مددکاران اجتماعی ( با عنایت به سیاق ماده و به قرینه ماده 287 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392 و مواد 32 ، 33 و بند » پ « ماده 42 و 44 قانون حمایت از اطفال و نوجوانان، منصرف از موارد دستگیری در جرایم مشهود است . دکتر احمد محمدی باردئی مدیر کل حقوقی قوه قضاییه