نظریه مشورتی ۷/۱۴۰۳/۱۰۷۵

در دعوی مطروحه از سوی زوج به طرفیت زوجه مجهول المکان دایر بر صدور گواهی عدم امکان سازش و با ادعای خروج زوجه از کشور به مدت طولانی ) بیش از ده سال ( و تکلیف قانونی برای دادگاه در ماده 29 قانون حمایت خانواده مبنی بر تعیین تکلیف حقوق مالی زوجه، آیا زوجه با وصف ترک زندگی مشترک مستحق اجرت المثل ایام زوجیت می باشد یا خیر؟ اس خ :پ وفق تبصره ) الحاقی 1385 ( ماده 336 قانون مدنی، استحقاق زوجه بر اجرت المثل کارهای انجام گرفته در ایام زوجیت، فرع بر آن است که دادگاه احراز کند زوجه در تمام یا بخشی از ایام زندگی مشترک، به دستور زوج و با قصد تبرع، عهده دار انجام کارهایی شده است که شرعا بر عهده وی نبوده و عرفا برای آن کار ا جرت المثل باشد . از سوی دیگر، الزام قانونی موضوع ماده 29 قانون حمایت خانواده مصوب 1391 مبنی بر تعیین تکلیف حقوق مالی زوجه ) از جمله حقوق ناشی از ایام زوجیت ( فرع بر آن است که این حقوق با لحاظ مندرجات پرونده، قابلیت رسیدگی و احراز داشته باشد؛ بنابراین در فرض س ؤال که زوج مدعی مجهول المکان بودن ز وجه و خروج وی از کشور و ترک زندگی مشترک توسط وی برای مدت زمان طولانی است، در خصوص ایامی که دادگاه احراز کرده زوجه زندگی مشترک را ترک کرده است، استحقاق وی بر اجرت ایام زوجیت موضوعا المثل منتفی است و دادگاه بر همین اساس با ید در رأی خود در خصوص عدم استحقاق بر اجرت المثل این ایام تصری ح . بدیهی است در فرض سؤال، چنانچه مدت زوجیت بیش از مدت ترک زندگی مشترک از سوی زوجه باشد ،کند صرف ترک بعدی زندگی مشترک موجب اسقاط حق وی بر اجرت المثل کارهای انجام گرفته برای مدت زمان پیش از ترک زند گی مشترک نیست و دادگاه در صورت احراز انجام کارهای موضوع تبصره ) الحاقی 1385 ( ماده 336 قانون مدنی و عدم اثبات تبرعی بودن آن از سوی زوج، اجرت المثل این ایام را تعیین و به محکومیت زوج به پرداخت آن رأی صادر می کند؛ در هر صورت، تشخیص مصداق بر عهده مرجع قضایی رسی دگی کنند ه است . دکتر احمد محمدی باردئی مدیر کل حقوقی قوه قضاییه