نظریه مشورتی ۷/۱۴۰۱/۱۳۲۶

چنانچه در جرایم تعزیری )که فاقد هرگونه ضرر و زیان حکمی باشد؛ مانند توهین و تهدید( پس از صدور حکم قطعی مشخص شود محکوم علیه در زمان ارتکاب جرم دارای جنون )از نوع دائمی( بوده است، آیا مستفاد از تبصره یک ماده 150 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392، از موارد صدور قر ار موقوفی اجرای مجازات است؟

اولا، مقررات تبصره یک ماده 150 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 در فرض سؤال که پس از صدور حکم قطعی، مشخص شده است مرتکب»در زمان ارتکاب جرم مجنون « بوده است، تسری ندارد و با توجه به مواد 494 و 501 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392 اصل بر لازم الاجراء بودن احکام قطعی است و تعویق و توقف اجرای احکام امری استثنایی و محدود به موارد تصریح شده در قانون است لازم.الاجراء ثانیا، طبق ماده 149 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 » هرگاه مرتکب در زمان ارتکاب جرم دچار اختلال روانی بوده به نحوی که فاقد اراده یا قوه تمییز باشد مجنون محسوب می شود و مسئولیت کیفری ندارد« ؛ احراز این امر پس از کسب نظر کارشناس یا کارشناسان متخصص روان پزشکی بر عهده مرجع کیفری رسیدگی کننده است. در فرض سؤال، صدور حکم به محکومیت متهم و قطعی شدن آن دلالت بر این دارد که دادگاه صادرکن نده حکم مرتکب را فردی عاقل، بالغ و مختار دانسته است که دارای مسئولیت کیفری است؛ زیرا با عنایت به مواد 140 ، 143 ، 146 و 149 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 ، اصل بر مسئولیت کیفری افراد بالغ است؛ مگر آن که جنون یا عدم اختیار فرد مرتکب در زمان ارتکاب جرم و در حین رسیدگی احراز شود. در نتیجه در سؤال، چنانچه مدارک و دلایل جدیدی پس از صدور حکم قطعی به اجرای احکام واصل شده )ارائه شده (فرض است که کاشف از جنون محکوم در زمان ارتکاب جرم است، می تواند از موارد درخواست اعاده دادرسی موضوع بند»ج « ماده 474 قانون آیین د ادرسی کیفری مصوب 1392 .باشد