نظریه مشورتی ۷/۱۴۰۰/۱۳۷۶

همان گونه که مستحضرید به موجب تصویب نامه قانون ملی شدن جنگل ها و مراتع کشور مصوب 1341/10/27، کلیه جنگل ها، مراتع، اراضی جنگلی و بیشه های طبیعی، ملی و جزء اموال عمومی محسوب شد؛ اما وفق تبصره 3 ماده یک تصویب نامه یادشده، اشخاصی که تا پیش از این تاریخ جنگل مراتع ،ها، بیشه طبیعی و اراضی جنگلی را احیاء و آن را تبدیل به زمین زراعی، مسکونی و باغی و ... کرده باشند ،های از شمول حکم مقرر در ماده یک این تصویب نامه مستثنی هستند؛ پرسش این است که چنانچه احیای موصوف توسط فرد غیر مسلمان اعم از مسیح ی، یهودی، ارمنی و بهایی و .... انجام شده باشد؛ آیا این احیاء موجب تملک است؟ آیا شعبه ویژه رسیدگی به دعاوی منابع طبیعی یا کمیسیون موضوع ماده واحده تعیین تکلیف اراضی اختلافی موضوع اجرای ماده 56 قانون جنگل ها و مراتع مصوب 1367 می توانند بر اساس احیای مذکور، ح کم بر مستثنیات بودن ملک احیاشده توسط غیر مسلمان صادر کنند؟

نظر بر این که در مجموعه قوانین و مقررات حاکم بر ملی شدن جنگل ها، مراتع و بیشه های طبیعی و اراضی جنگلی کشور از جمله ماده یک و تبصره 3 ماده 2 تصویب نامه قانون ملی شدن جنگل ها و مراتع کشور مصوب 1341، آیین نامه اجرایی قانون ملی شدن جنگل های کشور مصوب 1342 ، قانون حفاظت و بهره برداری از جنگل ها و مراتع کشور مصوب 1346 با اصلاحات و الحاقات بعدی به نحو اطلاق و صرف نظر از دین و مذهب اشخاص، برخی اراضی، باغات و عرصه و محاوط تأسیسات و خانه های روستایی از ش مول قوانین یادشده مستثنا شده و برای مالک مستثنیات، حق مکتسبه ای به رسمیت شناخته شده است و با توجه به ماده 27 قانون مدنی و همچنین تأکید بر تساوی حقوق اشخاص در اصول متعدد قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران؛ از جمله اصول سوم، چهاردهم، نوزدهم و بیستم آن، حکم مقرر در تبصره 3 تصویب نامه قانونی یادشده، شامل تمامی ایرانیان صرف نظر از دین و مذهب آن ها می شود؛ لذا موجبی برای محروم کردن اشخاص غیر مسلمان از حقوق قانونی مقرر در قوانین فرض سؤال وجود ندارد و شعب ویژه موضوع تبصره یک ماده 9 قانون افزایش بهره وری بخش کشا ورزی و منابع طبیعی مصوب 1389 و نیز هیأت موضوع ماده واحده قانون تعیین تکلیف اراضی اختلافی موضوع اجرای ماده 56 قانون جنگل ها و مراتع مصوب 1367 در صورت احراز شرایط مقرر قانونی و صرف نظر از دین اشخاص، رأی بر احراز مالکیت اشخاص بر این اراضی صادر می.کند دکتر اح مد محمدی باردئی مدیر کل حقوقی قوه قضاییه